Giá»i thiá»u
- Suy tháșn lĂ má»t tĂŹnh tráșĄng y táșż nghiĂȘm trá»ng, áșŁnh hưá»ng Äáșżn kháșŁ nÄng lá»c cháș„t tháșŁi vĂ duy trĂŹ cĂąn báș±ng Äiá»n giáșŁi trong cÆĄ thá». Äá»i vá»i những bá»nh nhĂąn máșŻc suy tháșn, cháșż Äá» Än uá»ng ÄĂłng vai trĂČ quan trá»ng trong viá»c quáșŁn lĂœ bá»nh vĂ cáșŁi thiá»n cháș„t lÆ°á»Łng cuá»c sá»ng. Viá»c tuĂąn thá»§ má»t cháșż Äá» Än uá»ng hợp lĂœ trưá»c vĂ sau khi cháșĄy tháșn khĂŽng chá» giĂșp duy trĂŹ sức khá»e mĂ cĂČn giáșŁm thiá»u cĂĄc biáșżn chứng cĂł thá» xáșŁy ra.
- Trong bĂ i viáșżt nĂ y, chĂșng ta sáșœ cĂčng tĂŹm hiá»u vá» cháșż Äá» Än uá»ng cáș§n thiáșżt cho bá»nh nhĂąn suy tháșn, bao gá»m cĂĄc yáșżu tá» dinh dÆ°á»Ąng quan trá»ng vĂ những thá»±c pháș©m nĂȘn vĂ khĂŽng nĂȘn tiĂȘu thỄ.
TáșĄi sao cháșż Äá» Än uá»ng láșĄi quan trá»ng Äá»i vá»i bá»nh nhĂąn suy tháșn?
Cháșż Äá» Än uá»ng cĂł thá» áșŁnh hưá»ng lá»n Äáșżn tiáșżn triá»n cá»§a bá»nh suy tháșn. Má»t cháșż Äá» Än uá»ng khĂŽng hợp lĂœ cĂł thá» dáș«n Äáșżn sá»± tĂch tỄ cá»§a cĂĄc cháș„t tháșŁi trong cÆĄ thá», lĂ m tÄng gĂĄnh náș·ng cho tháșn vĂ cĂł thá» dáș«n Äáșżn cĂĄc váș„n Äá» sức khá»e nghiĂȘm trá»ng hÆĄn. NgÆ°á»Łc láșĄi, má»t cháșż Äá» Än uá»ng hợp lĂœ cĂł thá» giĂșp:
- GiáșŁm táșŁi cho tháșn: HáșĄn cháșż lÆ°á»Łng protein, natri, kali vĂ phá»t pho cĂł thá» giĂșp tháșn hoáșĄt Äá»ng hiá»u quáșŁ hÆĄn.
- CáșŁi thiá»n sức khá»e tá»ng thá»: Má»t cháșż Äá» Än uá»ng cĂąn báș±ng giĂșp duy trĂŹ cĂąn náș·ng hợp lĂœ, tÄng cưá»ng há» miá» n dá»ch vĂ giáșŁm nguy cÆĄ máșŻc cĂĄc bá»nh lĂœ khĂĄc.
- TÄng cưá»ng hiá»u quáșŁ cá»§a liá»u phĂĄp cháșĄy tháșn: Cháșż Äá» Än uá»ng hợp lĂœ cĂł thá» giĂșp cáșŁi thiá»n káșżt quáșŁ Äiá»u trá» vĂ giáșŁm thiá»u cĂĄc tĂĄc dỄng phỄ.
Cháșż Äá» Än uá»ng trưá»c khi cháșĄy tháșn
Lá»±a chá»n thá»±c pháș©m
Trưá»c khi cháșĄy tháșn, bá»nh nhĂąn nĂȘn chĂș Ăœ Äáșżn cĂĄc loáșĄi thá»±c pháș©m sau:
- Protein cháș„t lÆ°á»Łng cao: Bá»nh nhĂąn suy tháșn cáș§n protein Äá» duy trĂŹ sức khá»e cÆĄ báșŻp, nhưng cáș§n chá»n nguá»n protein cháș„t lÆ°á»Łng cao như thá»t náșĄc, cĂĄ, trứng vĂ cĂĄc sáșŁn pháș©m từ sữa Ăt bĂ©o. Protein từ thá»±c váșt như Äáșu, háșĄt cĆ©ng lĂ lá»±a chá»n tá»t hÆĄn cho tháșn.
- Carbohydrate phức táșĄp: NĂȘn ưu tiĂȘn cĂĄc loáșĄi ngĆ© cá»c nguyĂȘn háșĄt, rau cá»§ vĂ trĂĄi cĂąy tÆ°ÆĄi. Những thá»±c pháș©m nĂ y khĂŽng chá» cung cáș„p nÄng lÆ°á»Łng mĂ cĂČn chứa nhiá»u vitamin vĂ khoĂĄng cháș„t cáș§n thiáșżt cho cÆĄ thá».
- Cháș„t bĂ©o lĂ nh máșĄnh: NĂȘn sá» dỄng cĂĄc loáșĄi dáș§u thá»±c váșt như dáș§u ĂŽ liu, dáș§u háșĄt lanh vĂ háșĄn cháșż cháș„t bĂ©o bĂŁo hĂČa từ thá»t Äá» vĂ sáșŁn pháș©m từ sữa bĂ©o.
HáșĄn cháșż thá»±c pháș©m
Bá»nh nhĂąn suy tháșn cáș§n háșĄn cháșż má»t sá» loáșĄi thá»±c pháș©m sau:
- Natri: HáșĄn cháșż muá»i vĂ cĂĄc thá»±c pháș©m cháșż biáșżn sáș”n cĂł chứa nhiá»u natri Äá» giáșŁm thiá»u tĂŹnh tráșĄng giữ nưá»c vĂ huyáșżt ĂĄp cao.
- Kali: HáșĄn cháșż thá»±c pháș©m giĂ u kali như chuá»i, khoai tĂąy, vĂ cĂĄc loáșĄi Äáșu Äá» trĂĄnh tĂŹnh tráșĄng tÄng kali trong mĂĄu, cĂł thá» gĂąy ra cĂĄc váș„n Äá» vá» tim máșĄch.
- Phá»t pho: HáșĄn cháșż thá»±c pháș©m giĂ u phá»t pho như cĂĄc sáșŁn pháș©m từ sữa, thá»t cháșż biáșżn sáș”n vĂ Äá» uá»ng cĂł ga Äá» báșŁo vá» xÆ°ÆĄng vĂ ngÄn ngừa cĂĄc váș„n Äá» vá» tim máșĄch.
Cháșż Äá» Än uá»ng sau khi cháșĄy tháșn
Lá»±a chá»n thá»±c pháș©m
Sau khi cháșĄy tháșn, bá»nh nhĂąn cáș§n chĂș Ăœ Äáșżn viá»c bá» sung dinh dÆ°á»Ąng Äá» phỄc há»i sức khá»e:
- Bá» sung protein: Sau khi cháșĄy tháșn, cÆĄ thá» cáș§n protein Äá» phỄc há»i. NĂȘn tiĂȘu thỄ cĂĄc nguá»n protein cháș„t lÆ°á»Łng cao như thá»t náșĄc, cĂĄ, trứng vĂ cĂĄc sáșŁn pháș©m từ sữa Ăt bĂ©o.
- Hydrat hĂła: Uá»ng Äá»§ nưá»c lĂ ráș„t quan trá»ng, nhưng cáș§n theo dĂ”i lÆ°á»Łng nưá»c tiĂȘu thỄ Äá» trĂĄnh tĂŹnh tráșĄng giữ nưá»c. NĂȘn tham kháșŁo Ăœ kiáșżn bĂĄc sÄ© hoáș·c chuyĂȘn gia dinh dÆ°á»Ąng Äá» xĂĄc Äá»nh lÆ°á»Łng nưá»c phĂč hợp.
- Vitamin vĂ khoĂĄng cháș„t: Bá»nh nhĂąn cĂł thá» cáș§n bá» sung vitamin vĂ khoĂĄng cháș„t, Äáș·c biá»t lĂ vitamin D vĂ canxi, Äá» há» trợ sức khá»e xÆ°ÆĄng.
HáșĄn cháșż thá»±c pháș©m
Sau khi cháșĄy tháșn, bá»nh nhĂąn cĆ©ng cáș§n tiáșżp tỄc háșĄn cháșż má»t sá» loáșĄi thá»±c pháș©m:
- Natri: Tiáșżp tỄc háșĄn cháșż muá»i vĂ thá»±c pháș©m cháșż biáșżn sáș”n Äá» kiá»m soĂĄt huyáșżt ĂĄp vĂ giáșŁm thiá»u tĂŹnh tráșĄng giữ nưá»c.
- Kali vĂ phá»t pho: Cáș§n theo dĂ”i vĂ háșĄn cháșż thá»±c pháș©m giĂ u kali vĂ phá»t pho Äá» trĂĄnh cĂĄc biáșżn chứng nghiĂȘm trá»ng.
Những Äiá»u cáș§n lưu Ăœ khĂĄc
- Theo dĂ”i sức khá»e Äá»nh kỳ: Bá»nh nhĂąn suy tháșn cáș§n thưá»ng xuyĂȘn kiá»m tra sức khá»e vĂ theo dĂ”i cĂĄc chá» sá» như huyáșżt ĂĄp, ná»ng Äá» kali, phá»t pho vĂ cĂĄc chá» sá» khĂĄc Äá» Äiá»u chá»nh cháșż Äá» Än uá»ng ká»p thá»i.
- Tư váș„n chuyĂȘn gia dinh dÆ°á»Ąng: NĂȘn lĂ m viá»c vá»i má»t chuyĂȘn gia dinh dÆ°á»Ąng cĂł kinh nghiá»m trong lÄ©nh vá»±c tháșn há»c Äá» xĂąy dá»±ng má»t káșż hoáșĄch Än uá»ng cĂĄ nhĂąn hĂła, phĂč hợp vá»i tĂŹnh tráșĄng sức khá»e vĂ nhu cáș§u dinh dÆ°á»Ąng cá»§a báșŁn thĂąn.
Káșżt luáșn
- Cháșż Äá» Än uá»ng lĂ má»t pháș§n quan trá»ng trong viá»c quáșŁn lĂœ bá»nh suy tháșn. Viá»c lá»±a chá»n thá»±c pháș©m phĂč hợp trưá»c vĂ sau khi cháșĄy tháșn khĂŽng chá» giĂșp cáșŁi thiá»n sức khá»e mĂ cĂČn giáșŁm thiá»u cĂĄc biáșżn chứng cĂł thá» xáșŁy ra. Bá»nh nhĂąn nĂȘn chĂș Ăœ Äáșżn cĂĄc yáșżu tá» dinh dÆ°á»Ąng vĂ tham kháșŁo Ăœ kiáșżn chuyĂȘn gia Äá» xĂąy dá»±ng má»t cháșż Äá» Än uá»ng hợp lĂœ vĂ hiá»u quáșŁ.
TĂ i liá»u tham kháșŁo
- Wasting in chronic kidney disease – PMC
- The Effect of Diet on the Survival of Patients with Chronic Kidney Disease – PMC
- Hemodialysis and Your Diet | National Kidney Foundation
- Nutrition and Kidney Disease, Stages 1-5 (Not on Dialysis) | National Kidney Foundation
- Eating & Nutrition for Hemodialysis – NIDDK






