DINH DÆŻá» NG, Vitamin

HĂ nh trĂŹnh khĂĄm phĂĄ ra vitamin A: Từ những thĂ­ nghiệm đáș§u tiĂȘn cho đáșżn những hiểu biáșżt hiện đáșĄi

/

bởi Dinh DÆ°á»Ąng US

/

Vitamin A, một dÆ°á»Ąng cháș„t thiáșżt yáșżu cho sá»± phĂĄt triển, sinh sáșŁn, miễn dịch vĂ  thị lá»±c, đã tráșŁi qua một hĂ nh trĂŹnh dĂ i vĂ  đáș§y thĂș vị từ những thĂ­ nghiệm đáș§u tiĂȘn cho đáșżn những hiểu biáșżt hiện đáșĄi ngĂ y nay. HĂ nh trĂŹnh nĂ y khĂŽng chỉ lĂ  cĂąu chuyện về khoa học mĂ  cĂČn lĂ  minh chứng cho sá»± kiĂȘn trĂŹ vĂ  sĂĄng táșĄo cá»§a con người trong việc khĂĄm phĂĄ những bĂ­ áș©n cá»§a tá»± nhiĂȘn.

Những bước đáș§u tiĂȘn: ThĂ­ nghiệm cá»§a François Magendie

François Magendie
François Magendie

HĂ nh trĂŹnh khĂĄm phĂĄ vitamin A báșŻt đáș§u từ năm 1816, khi nhĂ  sinh lĂœ học người PhĂĄp François Magendie tiáșżn hĂ nh cĂĄc thĂ­ nghiệm về sá»± thiáșżu hỄt dinh dÆ°á»Ąng trĂȘn chĂł. Ông nháș­n tháș„y ráș±ng những con chĂł bị thiáșżu dinh dÆ°á»Ąng thường phĂĄt triển loĂ©t giĂĄc máșĄc vĂ  cĂł tá»· lệ tá»­ vong cao, một phĂĄt hiện tÆ°ÆĄng tá»± với tĂŹnh tráșĄng lĂąm sĂ ng phổ biáșżn ở những tráș» em bị bỏ rÆĄi vĂ  thiáșżu dinh dÆ°á»Ąng ở Paris.

Những phĂĄt hiện tiáșżp theo: Nicolai Lunin vĂ  Carl Socin

Nicolai Lunin
Nicolai Lunin

Trong những năm 1880, nhĂ  khoa học Nicolai Lunin đã chỉ ra ráș±ng cĂł một cháș„t khĂŽng xĂĄc định trong sữa lĂ  cáș§n thiáșżt cho dinh dÆ°á»Ąng. CĂčng thời gian đó, Carl Socin đề xuáș„t ráș±ng cĂł một cháș„t khĂŽng xĂĄc định trong lĂČng đỏ trứng lĂ  tan trong cháș„t bĂ©o vĂ  cáș§n thiáșżt cho sá»± phĂĄt triển.

Sá»± đóng gĂłp cá»§a Frederick Gowland Hopkins

Frederick Gowland Hopkins
Frederick Gowland Hopkins

Năm 1906, Frederick Gowland Hopkins, một nhĂ  hĂła sinh người Anh, đã đề xuáș„t ráș±ng cĂł những “yáșżu tố dinh dÆ°á»Ąng khĂŽng ngờ tới” cáș§n thiáșżt cho sá»± sống. Ông đã phĂĄt hiện ra ráș±ng sữa chứa cĂĄc yáșżu tố phỄ trợ hỗ trợ sá»± sống, vĂ  những yáșżu tố nĂ y cĂł máș·t với lÆ°á»Łng ráș„t nhỏ.

Sá»± kháșłng định cá»§a Wilhelm Stepp vĂ  Elmer McCollum

Năm 1911, Wilhelm Stepp đã chứng minh ráș±ng cháș„t cáș§n thiáșżt trong sữa lĂ  tan trong cháș„t bĂ©o. Một năm sau, Elmer McCollum vĂ  Marguerite Davis táșĄi ĐáșĄi học Wisconsin, cĂčng với Thomas Osborne vĂ  Lafayette Mendel táșĄi ĐáșĄi học Yale, đã chỉ ra ráș±ng bÆĄ vĂ  lĂČng đỏ trứng khĂŽng tÆ°ÆĄng Ä‘Æ°ÆĄng với mụ lợn vĂ  dáș§u ĂŽ liu trong việc hỗ trợ sá»± phĂĄt triển vĂ  sống sĂłt cá»§a chuột. Yáșżu tố phỄ trợ hỗ trợ sá»± phĂĄt triển nĂ y sau đó Ä‘Æ°á»Łc gọi lĂ  “A tan trong cháș„t bĂ©o” vĂ o năm 1918 vĂ  sau đó lĂ  “vitamin A” vĂ o năm 1920.

Sá»± hoĂ n thiện: MĂŽ táșŁ cáș„u trĂșc hĂła học vĂ  sá»± tổng hợp vitamin A

Cáș„u trĂșc cĂĄc dáșĄng vitamin A
Cáș„u trĂșc cĂĄc dáșĄng vitamin A

Năm 1932, Paul Karrer đã mĂŽ táșŁ cáș„u trĂșc hĂła học cá»§a vitamin A. Đáșżn năm 1937, Harry Holmes vĂ  Ruth Corbet đã cĂŽ láș­p vĂ  káșżt tinh vitamin A. CĂĄc phÆ°ÆĄng phĂĄp tổng hợp vitamin A sau đó Ä‘Æ°á»Łc phĂĄt triển bởi David Adriaan van Dorp vĂ  Jozef Ferdinand Arens vĂ o năm 1946 vĂ  Otto Isler cĂčng cĂĄc đồng nghiệp vĂ o năm 1947.

Hiểu biáșżt hiện đáșĄi về vai trĂČ cá»§a vitamin A

NgĂ y nay, vitamin A Ä‘Æ°á»Łc biáșżt đáșżn với vai trĂČ quan trọng trong việc hỗ trợ hệ miễn dịch, thị lá»±c, sức khỏe sinh sáșŁn vĂ  sá»± phĂĄt triển cá»§a thai nhi. Vitamin A tồn táșĄi dưới hai dáșĄng chĂ­nh trong thá»±c pháș©m: vitamin A tiền hĂŹnh thĂ nh (retinol vĂ  ester retinyl) cĂł trong cĂĄc sáșŁn pháș©m động váș­t như sữa, gan vĂ  cĂĄ, vĂ  carotenoid provitamin A cĂł nhiều trong thá»±c pháș©m thá»±c váș­t như trĂĄi cĂąy, rau vĂ  dáș§u.

Káșżt luáș­n

HĂ nh trĂŹnh khĂĄm phĂĄ vitamin A lĂ  một cĂąu chuyện đáș§y cáșŁm hứng về sá»± kiĂȘn trĂŹ vĂ  sĂĄng táșĄo cá»§a con người. Từ những thĂ­ nghiệm đáș§u tiĂȘn cá»§a François Magendie đáșżn sá»± hiểu biáșżt hiện đáșĄi về vai trĂČ cá»§a vitamin A trong sức khỏe con người, chĂșng ta đã đi một cháș·ng đường dĂ i. Vitamin A khĂŽng chỉ lĂ  một dÆ°á»Ąng cháș„t thiáșżt yáșżu mĂ  cĂČn lĂ  minh chứng cho sá»± tiáșżn bộ khĂŽng ngừng cá»§a khoa học vĂ  y học.

TĂ i liệu tham kháșŁo

  1. On the ‘discovery’ of vitamin A – PubMed
  2. Vitamin A: Benefits, Deficiency, Toxicity, and More – Healthline
  3. Vitamin A History – News Medical

Đã xem láșĄi & cáș­p nháș­t láș§n cuối vĂ o ngĂ y 10/08/2024 bởi Bs. Nguyễn Văn Anh.

Hỗ trợ Đăng kĂœ học CĂĄc khĂła học & Tư váș„n dinh dÆ°á»Ąng

Bs. Anh: 0937.026.095
Zalo: https://link.dinhduong.us/zalo

Đã thĂȘm item vĂ o giỏ hĂ ng.
0 item - 0

Dinh DÆ°á»Ąng US thĂŽng bĂĄo

BáșĄn cáș§n đăng nháș­p để táșŁi tĂ i liệu PDF.